Wat is het verschil tussen JPEG en RAW?

Het verschil tussen JPEG en RAW komt neer op bestandscompressie en bewerkingsmogelijkheden. JPEG-bestanden zijn gecomprimeerd en direct bruikbaar, terwijl RAW-bestanden alle originele sensordata bevatten zonder compressie. RAW biedt meer controle bij bewerking en hogere kwaliteit, maar vereist speciale software en neemt meer opslagruimte in beslag. JPEG is handig voor een snelle workflow en direct delen, RAW voor professionele bewerking en maximale kwaliteit.

Wat betekenen JPEG en RAW eigenlijk?

JPEG staat voor Joint Photographic Experts Group en is een gecomprimeerd bestandsformaat dat beelddata weggooit om kleinere bestanden te maken. Je camera verwerkt de ruwe sensordata automatisch en maakt een kant-en-klare foto.

RAW daarentegen betekent letterlijk “rauw” – het bevat alle onbewerkte data die je camerasensor vastlegt. Denk aan RAW als een digitaal negatief dat nog ontwikkeld moet worden. Je camera slaat alle pixelinformatie op zonder iets weg te gooien of aan te passen.

Het belangrijkste verschil zit in de verwerking. Bij JPEG doet je camera al het werk: witbalans, belichting, contrast en kleur worden automatisch aangepast. Bij RAW krijg je alle originele data en kun je zelf bepalen hoe je foto eruit komt te zien.

Welke voordelen heeft RAW ten opzichte van JPEG?

RAW-bestanden bevatten veel meer beeldinformatie dan JPEG, waardoor je meer mogelijkheden hebt bij het bewerken. Je kunt overbelichte delen vaak nog redden en donkere gedeelten ophelderen zonder noemenswaardig kwaliteitsverlies.

De belangrijkste voordelen van RAW:

  • Betere controle over witbalans – je kunt de kleurtemperatuur achteraf nauwkeurig aanpassen
  • Meer dynamisch bereik voor het herstellen van schaduwen en hooglichten
  • Non-destructieve bewerking – het originele bestand blijft altijd intact
  • Hogere kleurdiepte (meestal 12–14 bit versus 8 bit bij JPEG)
  • Betere resultaten bij extreme bewerkingen zoals HDR

RAW werkt het beste bij uitdagende lichtomstandigheden, zoals zonsopgangen, contrastrijke scènes of situaties waarin je de belichting niet helemaal goed had ingesteld. De extra data geeft je veel meer ruimte om fouten te corrigeren.

Wanneer is JPEG eigenlijk de betere keuze?

JPEG is praktischer wanneer snelheid en gemak belangrijker zijn dan maximale kwaliteit. Voor veel fotografiesituaties biedt JPEG voldoende kwaliteit zonder de complexiteit van RAW-bewerking.

JPEG kies je bij:

  • Evenementenfotografie waarbij je snel veel foto’s moet leveren
  • Socialemediacontent die direct gedeeld wordt
  • Situaties met goede belichting waar weinig bewerking nodig is
  • Wanneer opslagruimte beperkt is
  • Als je geen tijd hebt voor uitgebreide nabewerking

Ook voor beginners kan JPEG prettiger zijn. Je leert eerst de basis van het fotograferen zonder je zorgen te maken over complexe bewerking. Moderne camera’s zoals de Canon EOS R50 en Nikon Z50II maken uitstekende JPEG-foto’s die vaak direct goed genoeg zijn.

Hoeveel opslagruimte nemen RAW- en JPEG-bestanden in beslag?

RAW-bestanden zijn ongeveer drie tot vijf keer zo groot als vergelijkbare JPEG-bestanden. Een 24‑megapixelcamera produceert RAW-bestanden van circa 25–35 MB, terwijl dezelfde foto als JPEG slechts 5–8 MB groot is.

Praktische vergelijking voor verschillende cameratypes:

  • APS-C-camera’s (24 MP): RAW 25–30 MB, JPEG 5–7 MB
  • Full-framecamera’s (24–33 MP): RAW 30–40 MB, JPEG 6–10 MB
  • Hogeresolutiecamera’s (45+ MP): RAW 50–80 MB, JPEG 10–15 MB

Dit betekent dat je geheugenkaart en harde schijf veel sneller vol raken. Een geheugenkaart van 64 GB bevat ongeveer 2000 RAW-bestanden tegenover 8000 JPEG-foto’s. Plan daarom extra opslagcapaciteit in en maak regelmatig back-ups van je bestanden.

Welke software heb je nodig om RAW-bestanden te bewerken?

RAW-bestanden vereisen speciale software omdat het geen standaard beeldbestanden zijn. Je kunt ze niet zomaar openen in elke foto-app of delen op sociale media zonder ze eerst te converteren.

Populaire RAW-bewerkingsprogramma’s:

  • Adobe Lightroom – gebruiksvriendelijk en krachtig voor fotografen
  • Capture One – professioneel met uitstekende kleurweergave
  • Adobe Photoshop – voor geavanceerde bewerking
  • Luminar Neo – moderne interface met AI-functies
  • RawTherapee – gratis open-source-alternatief
  • darktable – gratis professionele RAW-processor

RAW-bewerking houdt in dat je de “ontwikkeling” van je digitale negatief zelf doet. Je past belichting, contrast, kleuren, witbalans en scherpte aan voordat je het bestand exporteert naar JPEG of een ander formaat voor delen of printen.

Hoe helpt Foto Kino Linders je bij het kiezen van het juiste bestandsformaat?

Wij helpen je de camera-instellingen optimaal af te stemmen op jouw fotografiestijl en workflow. Of je nu kiest voor RAW, JPEG of beide tegelijk – we zorgen dat je camera perfect is ingesteld voor jouw behoeften.

Onze ondersteuning omvat:

  • Persoonlijk advies over welk bestandsformaat het beste bij jouw fotografiestijl past
  • Praktische uitleg over camera-instellingen en menuopties
  • Workshops over fotografieworkflow en bestandsbeheer
  • Advies over geschikte bewerkingssoftware voor jouw niveau
  • Tips voor opslagoplossingen en back-upstrategieën
  • Hulp bij het instellen van je nieuwe camera voor optimale resultaten

We organiseren regelmatig basiscursussen fotografie en merkspecifieke workshops waar je praktische ervaring opdoet met verschillende bestandsformaten. Ook bij de aanschaf van een camera krijg je uitgebreide uitleg over alle instellingen, zodat je direct optimaal gebruikmaakt van je nieuwe apparatuur. Kom langs in onze winkel voor persoonlijk advies over de beste camera en instellingen voor jouw fotografiebehoeften.

Gerelateerde artikelen